Dr.Binh Tele_Clinic hợp tác cùng Kagome công bố nghiên cứu về carotenoid và hội chứng chuyển hóa

Công trình nghiên cứu có sự tham gia của các bác sĩ Dr.Binh Tele_Clinic cùng các nhà khoa học Kagome, Nhật Bản, đã được công bố trên tạp chí Frontiers in Nutrition ngày 22/01/2026. Nghiên cứu cung cấp dữ liệu về mối liên quan giữa mức carotenoid trong da và các yếu tố nguy cơ hội chứng chuyển hóa ở người trưởng thành Việt Nam.

Bên cạnh kết quả khoa học, công trình ghi nhận sự đóng góp của đội ngũ bác sĩ thuộc Dr.Binh Tele_Clinic, trong đó có TS.BSCC.TTND Vũ Quốc Bình – Chủ tịch phòng khám, cùng BSCKII.TTƯT Chu Xuân Anh, BS Nguyễn Thùy Lan và BS Nguyễn Đức Huy.

Nghiên cứu đặt ra một câu hỏi đáng quan tâm: mức carotenoid đo được trong da có liên hệ như thế nào với cân nặng, đường huyết, lipid máu và các yếu tố nguy cơ chuyển hóa? Để hiểu ý nghĩa của kết quả, cần nhìn vào cả phương pháp thực hiện và những giới hạn của công trình.

Từ hợp tác Việt Nam – Nhật Bản đến dữ liệu về người Việt

Bài báo mang tên “Higher skin carotenoid levels are associated with lower risks of metabolic syndrome: a cross-sectional study in Vietnamese participants”, được công bố tại chuyên mục Dịch tễ học dinh dưỡng của Frontiers in Nutrition.

Công trình có sự tham gia của đội ngũ bác sĩ Dr.Binh Tele_Clinic và Viện Nghiên cứu Dinh dưỡng và Sức khỏe thuộc Kagome. Theo nhóm tác giả, trong phạm vi các tài liệu họ đã biết, đây là nghiên cứu đầu tiên cho thấy mối liên quan giữa mức carotenoid và nguy cơ hội chứng chuyển hóa tại Việt Nam.

Trước đó, các nghiên cứu trên những quần thể khác, trong đó có Nhật Bản, đã khảo sát mối liên hệ giữa carotenoid và các chỉ số chuyển hóa. Tuy nhiên, kết quả ở một quốc gia cần được kiểm chứng trong những bối cảnh dân số và thói quen ăn uống khác nhau.

Việc thu thập dữ liệu tại Việt Nam vì thế có ý nghĩa riêng: giúp xem xét liệu những mối liên quan đã quan sát ở nước ngoài có xuất hiện trong nhóm người Việt tham gia nghiên cứu hay không.

Carotenoid trong da là gì và vì sao được nghiên cứu?

Carotenoid là nhóm sắc tố có trong nhiều thực phẩm nguồn gốc thực vật. Các loại carotenoid thường được nhắc đến gồm beta-carotene, lutein và lycopene.

Sau khi được hấp thu, carotenoid có thể hiện diện trong máu và các mô, bao gồm da. Điều này tạo cơ sở cho việc sử dụng công nghệ quang học để đánh giá carotenoid trong da mà không cần lấy máu cho riêng phép đo này.

Trong nghiên cứu Dr.Binh – Kagome, nhóm tác giả sử dụng thiết bị Vegecheck®. Người tham gia đặt lòng bàn tay lên cảm biến; thiết bị phân tích ánh sáng phản xạ để tính điểm carotenoid trong da.

Có hai điểm cần phân biệt khi đọc kết quả:

• Điểm carotenoid trong da không phải nồng độ carotenoid được đo trực tiếp trong máu.
• Điểm số này không phải phép đo toàn diện chất lượng khẩu phần hay tình trạng dinh dưỡng của một người.

Nghiên cứu cũng không phân tích riêng từng loại carotenoid trong máu. Vì vậy, kết quả chưa xác định được loại carotenoid nào có liên quan nhiều hơn đến các chỉ số chuyển hóa được khảo sát.

Nghiên cứu đánh giá nguy cơ hội chứng chuyển hóa như thế nào?

Hội chứng chuyển hóa liên quan đến sự xuất hiện đồng thời của nhiều bất thường chuyển hóa. Trong công trình này, nhóm tác giả đánh giá năm thành phần:

Thành phần được khảo sát	Chỉ số sử dụng trong nghiên cứu
Thừa cân hoặc béo phì	BMI
Huyết áp tăng	Huyết áp tâm thu, tâm trương, và thông tin dùng thuốc
Đường huyết lúc đói tăng	Xét nghiệm glucose và thông tin dùng thuốc
Triglyceride tăng	Xét nghiệm triglyceride và thông tin dùng thuốc
HDL-C thấp	Xét nghiệm HDL-C với ngưỡng theo giới tính

Mỗi người được tính số thành phần nguy cơ hiện có, từ 0 đến 5. Đây là kết quả chính được sử dụng để phân tích mối liên quan với carotenoid trong da.

Một chi tiết đáng chú ý là nghiên cứu sử dụng BMI để đánh giá thừa cân, béo phì, không sử dụng vòng eo trong phép tính này. Vì thế, khi diễn giải kết quả, cần bám sát cách đánh giá của công trình, tránh đồng nhất số thành phần nguy cơ với một kết luận chẩn đoán cá nhân.

Đồng thời, cụm từ “nguy cơ” trong bài báo không có nghĩa nhóm tác giả đã theo dõi người tham gia nhiều năm để xác định ai sẽ mắc bệnh trong tương lai.

Dữ liệu được thu thập tại Dr.Binh Tele_Clinic ra sao?

Đây là nghiên cứu cắt ngang, thu thập dữ liệu từ ngày 30/01 đến 16/04/2024 tại phòng khám đa khoa Dr.Binh Tele_Clinic (Hà Nội), sau khi được Hội đồng đạo đức phê duyệt và đăng ký trên ClinicalTrials.gov.

Có 300 người trưởng thành đồng ý tham gia. Đối tượng gồm cả người khỏe mạnh và người có các bệnh chuyển hóa thuộc tiêu chí tuyển chọn.

Mỗi người tham gia một lượt thu thập dữ liệu, bao gồm đo carotenoid trong da, chiều cao, cân nặng, tỷ lệ mỡ cơ thể và huyết áp. Nhóm nghiên cứu cũng lấy mẫu máu để xét nghiệm glucose, triglyceride, HDL-C và LDL-C, đồng thời thu thập thông tin về đặc điểm cá nhân và một số thói quen lối sống.

Như vậy, dù phép đo carotenoid trong da không xâm lấn, toàn bộ quy trình nghiên cứu vẫn có lấy máu để đánh giá các chỉ số chuyển hóa.

Sau khi loại 20 trường hợp không thu được dữ liệu carotenoid chính xác và hai trường hợp không đo được các chỉ số HDL-C, LDL-C cần thiết, dữ liệu của 278 người được đưa vào phân tích.

Kết quả: Carotenoid trong da cao hơn đi cùng ít thành phần nguy cơ hơn

Phân tích cho thấy mức carotenoid trong da cao hơn có liên quan với số lượng thành phần nguy cơ hội chứng chuyển hóa thấp hơn.

Trong mô hình hồi quy logistic thứ bậc, tỷ số chênh được báo cáo là OR = 0,767, với khoảng tin cậy 95% từ 0,645 đến 0,910 và p = 0,003.

Hiểu đúng con số OR = 0,767

Với mỗi đơn vị tăng của điểm carotenoid trong da, mô hình ghi nhận odds thuộc nhóm có số thành phần nguy cơ cao hơn thấp hơn khoảng 23,3%, sau khi xét đến các yếu tố được đưa vào phân tích.

Con số này không thể diễn giải thành “ăn carotenoid giúp giảm 23,3% nguy cơ mắc bệnh”. Nghiên cứu không thử nghiệm bổ sung carotenoid và không đo hiệu quả phòng bệnh theo thời gian.

Những chỉ số nào có mối liên quan rõ hơn?

Sau khi hiệu chỉnh các yếu tố được đưa vào mô hình thống kê, carotenoid trong da có mối liên quan nghịch có ý nghĩa thống kê với:

• Cân nặng.
• BMI.
• Đường huyết.
• Triglyceride.

Ở chiều ngược lại, nghiên cứu không ghi nhận mối liên quan đạt ý nghĩa thống kê với tất cả các chỉ số còn lại sau hiệu chỉnh, trong đó có huyết áp, LDL-C và tỷ lệ mỡ cơ thể. Mối liên quan với HDL-C cũng không đạt ngưỡng ý nghĩa thống kê trong mô hình hiệu chỉnh đầy đủ.

Điều này cho thấy kết quả cần được trình bày theo từng chỉ số cụ thể. Không nên khái quát rằng carotenoid cao hơn đồng nghĩa với mọi chỉ số sức khỏe đều tốt hơn.

Đóng góp của đội ngũ bác sĩ phòng khám Dr.Binh Tele_Clinic

Sự hiện diện của đội ngũ Dr.Binh Tele_Clinic trong danh sách đồng tác giả, cùng việc triển khai nghiên cứu tại phòng khám, ghi dấu sự đóng góp của cơ sở y tế Việt Nam trong hoạt động hợp tác khoa học quốc tế.

TS.BSCC.TTND Vũ Quốc Bình – Chủ tịch Dr.Binh Tele_Clinic tham gia hình thành ý tưởng, xây dựng phương pháp, quản lý dự án và giám sát nghiên cứu, đồng thời góp ý, rà soát và chỉnh sửa bản thảo. Những đóng góp này thể hiện sự tham gia của Chủ tịch phòng khám trong cả định hướng khoa học và quá trình tổ chức thực hiện công trình.

Đối với Dr.Binh Tele_Clinic, sự tham gia của TS.BSCC.TTND Vũ Quốc Bình mang ý nghĩa kết nối hoạt động lãnh đạo chuyên môn với nghiên cứu thực tế, phù hợp với định hướng “Phát hiện sớm – Chủ động chăm sóc sức khỏe” mà phòng khám theo đuổi.

Cùng tham gia nghiên cứu là BSCKII.TTƯT Chu Xuân Anh – Giám đốc Chuyên môn, BS Nguyễn Thúy Lan và BS Nguyễn Đức Huy. Bài báo ghi nhận ba bác sĩ đóng góp vào hoạt động triển khai nghiên cứu, phân tích dữ liệu và rà soát, chỉnh sửa bản thảo.

Phía Kagome có các đồng tác giả Kazutaka Yoshida, Yuichiro Nakazawa, Shingo Takahashi và Shigenori Suzuki. Công bố là kết quả phối hợp của toàn bộ nhóm tác giả, từ xây dựng nghiên cứu đến phân tích và trình bày các phát hiện khoa học.

Kết quả có ý nghĩa gì đối với chăm sóc sức khỏe?

Nghiên cứu bổ sung bằng chứng quan sát về mối liên hệ giữa carotenoid trong da và một số chỉ số chuyển hóa ở người trưởng thành Việt Nam. Kết quả tạo cơ sở cho những câu hỏi tiếp theo về dinh dưỡng, tình trạng carotenoid và sức khỏe chuyển hóa.

Tuy nhiên, công trình chưa xác lập một ngưỡng điểm carotenoid để chẩn đoán hội chứng chuyển hóa. Nghiên cứu cũng chưa chứng minh hiệu quả của một chương trình sử dụng phép đo này để dự báo hoặc phòng bệnh.

Đối với người đọc, cách tiếp cận phù hợp là xem carotenoid trong da như một chỉ số đang được nghiên cứu trong mối liên hệ với sức khỏe chuyển hóa. Điểm số này cần được hiểu trong bối cảnh các thông tin sức khỏe khác, thay vì dùng riêng để kết luận một người khỏe mạnh hay có bệnh.

Tương tự, nghiên cứu không đánh giá tác dụng của một loại rau quả, nước ép hoặc thực phẩm bổ sung cụ thể. Vì vậy, không thể dùng kết quả để khẳng định một sản phẩm có khả năng giảm nguy cơ hội chứng chuyển hóa.

Những giới hạn và hướng nghiên cứu tiếp theo

Để hiểu đầy đủ giá trị của công trình, cần xem xét ba giới hạn chính.

Thứ nhất, thiết kế cắt ngang chưa xác định được quan hệ nhân quả.

Carotenoid và các chỉ số chuyển hóa được đo trong cùng giai đoạn, nên chưa thể biết yếu tố nào xuất hiện trước hoặc tác động đến yếu tố nào.

Thứ hai, mẫu nghiên cứu đến từ một phòng khám tại Hà Nội.

Người tham gia có thể khác với dân số chung về tình trạng sức khỏe và đặc điểm sinh hoạt. Kết quả chưa thể đại diện cho toàn bộ người Việt Nam.

Thứ ba, vẫn có khả năng tồn tại yếu tố gây nhiễu.

Dù đã hiệu chỉnh một số đặc điểm, nghiên cứu chưa đánh giá đầy đủ mọi yếu tố về chế độ ăn, vận động và lối sống có thể ảnh hưởng đến kết quả.

Nhóm tác giả đề xuất tiếp tục thực hiện nghiên cứu đa trung tâm, phân tích từng loại carotenoid trong máu và triển khai nghiên cứu can thiệp. Những bước này sẽ giúp kiểm chứng khả năng khái quát kết quả và làm rõ hơn mối quan hệ giữa carotenoid với sức khỏe chuyển hóa.

Một hướng tiếp cận từ thực hành phòng khám đến nghiên cứu khoa học

Công trình Dr.Binh – Kagome cho thấy dữ liệu được thu thập tại một cơ sở khám chữa bệnh ở Việt Nam có thể đóng góp vào trao đổi khoa học quốc tế khi được tổ chức và phân tích theo phương pháp nghiên cứu.

Với Dr.Binh Tele_Clinic, sự tham gia của Chủ tịch Vũ Quốc Bình cùng các bác sĩ trong nhóm tác giả là dấu mốc trong hoạt động hợp tác chuyên môn. Công bố cũng tạo thêm nội dung khoa học để phòng khám chia sẻ với cộng đồng theo định hướng “Phát hiện sớm – Chủ động chăm sóc sức khỏe”.

Giá trị của việc chia sẻ nghiên cứu nằm ở cả những phát hiện đã có và sự minh bạch về những điều chưa thể kết luận. Đây là cơ sở để người đọc hiểu đúng thông tin, đồng thời để các nghiên cứu tiếp theo tiếp tục phát triển.

 

Nguồn nghiên cứu: Yoshida K và cộng sự. Higher skin carotenoid levels are associated with lower risks of metabolic syndrome: a cross-sectional study in Vietnamese participants. Frontiers in Nutrition, công bố ngày 22/01/2026.

Toàn văn: https://doi.org/10.3389/fnut.2025.1715158

Thông tin tài trợ: Nghiên cứu được KAGOME Co., Ltd. tài trợ. Theo khai báo trong bài báo, đơn vị tài trợ tham gia thiết kế, thu thập, phân tích, diễn giải dữ liệu, viết bài và quyết định gửi đăng.